Facebook

SKŁADKI ZUS ODPROWADZANE PRZEZ WSPÓLNIKÓW SPÓŁKI JAWNEJ

SKŁADKI ZUS ODPROWADZANE PRZEZ WSPÓLNIKÓW SPÓŁKI JAWNEJ
10.06.2019

Wspólnik spółki jawnej jest traktowany przez ZUS jak przedsiębiorca. Wspólnik spółki jawnej, bowiem zgodnie z treścią art. 8 ust. 6 pkt. 4 ustawy z dnia 13 października 1988 r. o systemie ubezpieczeń społecznych jest traktowany jak osoba prowadząca pozarolniczą działalność. Osoba prowadząca pozarolniczą działalność zgodnie z art. 6 ust. 1 pkt 5, art. 11 ust. 2 i art. 12 ust. 1 ustawy systemowej podlega obowiązkowo ubezpieczeniom emerytalnemu, rentowym, wypadkowemu i zdrowotnemu, a dobrowolnie ubezpieczeniu chorobowemu. Płatnikiem składek na wyżej wskazane ubezpieczenia jest sam wspólnik spółki jawnej. Oznacza to, że spółka jawna nie pełni obowiązków płatnika składek na ubezpieczenia społeczne i ubezpieczenie zdrowotne wspólnika spółki jawnej. Z powyższego jednoznacznie wynika, więc, że wspólnik spółki jawnej zobowiązany jest, co miesiąc odprowadzać składki na ubezpieczenie społeczne i zdrowotne od podstawy wymiaru podawanej, co roku przez ZUS. Co ważne- dobrowolne jest natomiast opłacanie przez wspólnika spółki jawnej składek na ubezpieczenie chorobowe. Jeżeli natomiast poza prowadzeniem spółki jawnej wspólnik spółki jawnej zatrudniony jest na umowę o pracę lub na podstawie umowy zlecenia, wówczas nie ma obowiązku odprowadzania składek na ubezpieczenie społeczne i zobowiązany jest tylko do opłacania składki na ubezpieczenie zdrowotne. Podobna sytuacja wystąpi, gdy wspólnik prowadzi już inną działalność gospodarczą lub uczestniczy w innej spółce osobowej. Składki na ubezpieczenie społeczne powinny być wtedy odprowadzane tylko jednokrotnie. W przypadku składek na ubezpieczenie zdrowotne występuje kumulacja, która oznacza, iż składki takie należy odprowadzać od każdego rodzaju działalności gospodarczej. Na podkreślenie zasługuje fakt, iż wspólnik w spółce jawnej, w przeciwieństwie do wspólnika spółki cywilnej nie będzie mógł skorzystać z tzw. „małego ZUS”. Nie będzie, więc mógł płacić obniżonych składek na ubezpieczenie społeczne za pierwsze dwa lata działalności. Z uwagi na fakt, iż wspólnik spółki jawnej, jako osoba prowadząca pozarolniczą działalność zobowiązany jest samodzielne odprowadzać składki na ubezpieczenia społeczne powinien on zgłosić się do ZUS, jako płatnik składek i jako ubezpieczony. Jeżeli wspólnik spółki jawnej rozlicza składki wyłącznie za siebie, składa w ZUS tylko deklarację rozliczeniową ZUS DRA. Wspólnik spółki jawnej, zatem ma obowiązek zgłosić się do ZUS zarówno, jako płatnik składek (formularz ZUS ZFA), jak i jako ubezpieczonych (formularz ZUS ZUA, a jeżeli wspólnik spółki jawnej podlega tylko ubezpieczeniu zdrowotnemu – formularz ZUS ZZA). Jeżeli chodzi o zgłoszenie płatnika składek to wspólnik spółki jawnej odpowiednio wypełniony formularz ZUS ZFA może złożyć bezpośrednio w ZUS lub za pośrednictwem sądu rejestrowego. Zgłoszenie do właściwych ubezpieczeń musi być natomiast złożone bezpośrednio w ZUS. Wspólnik spółki jawnej, który rozlicza składki tylko i wyłącznie na własne ubezpieczenia dokonuje tego w deklaracji rozliczeniowej ZUS DRA. Takiej deklaracji rozliczeniowej wspólnik spółki jawnej nie musi jednak składać w ZUS, co miesiąc. Z art. 47 ust. 2a ustawy systemowej wynika, bowiem, że osoby prowadzące pozarolniczą działalność, opłacające składki wyłącznie za siebie lub osoby z nimi współpracujące, są zwolnione z obowiązku składania deklaracji rozliczeniowej lub imiennych raportów miesięcznych za kolejny miesiąc, jeżeli w ostatnio złożonej deklaracji rozliczeniowej lub imiennym raporcie miesięcznym zadeklarowały do podstawy wymiaru składek: 1. na ubezpieczenia społeczne - kwotę w wysokości najniższej podstawy wymiaru składek dla osób prowadzących pozarolniczą działalność, obowiązującej je i osoby z nimi współpracujące (tj. 60% przeciętnego wynagrodzenia miesięcznego albo 30% minimalnego wynagrodzenia), 2. na ubezpieczenie zdrowotne - kwotę w wysokości najniższej podstawy wymiaru obowiązującej je i osoby z nimi współpracujące (tj. 75% przeciętnego wynagrodzenia miesięcznego), i nie nastąpiła żadna zmiana w stosunku do miesiąca poprzedniego. Powyższe zwolnienie z obowiązku składania dokumentów rozliczeniowych jest również aktualne w przypadku, gdy zmiana w stosunku do miesiąca poprzedniego jest spowodowana wyłącznie zmianą minimalnego wynagrodzenia lub przeciętnego wynagrodzenia. Natomiast spółka jawna pełni funkcję płatnika składek jedynie za osoby świadczące w niej pracę na podstawie umowy o pracę bądź zlecenia.W przypadku, gdy w spółce nie są zatrudnieni pracownicy, spółka nie musi, więc zgłaszać i rozliczać wspólników, dlatego że każdy z nich sam sporządza i przekazuje dokumenty ubezpieczeniowe, opłacając przy tym składki na własne ubezpieczenia. Przy rozliczeniu składek za inne osoby, spółka jawna rozlicza składki ZUS na osobnym komplecie rozliczeniowym ZUS za wspólników i inne osoby ubezpieczone. W sytuacji gdy spółka jawna odgrywa rolę płatnika składek zarówno za pracowników, jak i inne zatrudnione osoby podlegające ubezpieczeniom, ciąży na niej obowiązek zgłoszenia w ZUS płatnika składek. Spółka dokonuje zgłoszenia do ZUS spółki, jako płatnika składek na formularzu ZUS ZPA w terminie 7 dni od daty zatrudnienia pierwszego pracownika lub powstania stosunku prawnego uzasadniającego objęcie ubezpieczeniami emerytalnym i rentowymi pierwszej osoby. Deklarację zgłoszeniową ZPA należy przekazać do ZUS w formie papierowej. W przypadku, gdy w spółce pracują wyłącznie jej wspólnicy, wówczas nie składa się deklaracji ZUS ZPA. Jeżeli spółka jest płatnikiem składek za inne osoby, wspólnicy we własnej deklaracji rozliczeniowej podają kod terminu przesyłania deklaracji i raportów, cyfrę "4". Jest ona właściwa dla dokumentów składanych przez wspólników do 15. dnia następnego miesiąca za miesiąc poprzedni, którzy opłacają składki ubezpieczeniowe (społeczne i zdrowotną lub ewentualnie tylko zdrowotną) wyłącznie za siebie, a spółka zatrudnia pracowników lub inne osoby objęte obowiązkiem ubezpieczeń w ZUS. W deklaracji spółki, w której są wykazane składki za inne osoby ubezpieczone, powinna być podana cyfra “3”, która oznacza, że deklaracja składana jest do 15. dnia następnego miesiąca za miesiąc poprzedni. Natomiast w sytuacji, gdy spółka nie zatrudnia żadnych osób, za które zobowiązana jest rozliczać składki ubezpieczeniowe do ZUS, jej wspólnicy powinni przekazywać za siebie oddzielnie deklaracje rozliczeniowe ZUS DRA, w bloku I. w polu 01. wpisując cyfrę "2". Informuje ona, że osoby te rozliczają się z ZUS-em w terminie do 10. dnia następnego miesiąca za miesiąc poprzedni. Każdy ze wspólników jest samodzielnym płatnikiem składek, natomiast jest również uprawniony do zgłoszenia osoby współpracującej do ZUS. Zgodnie z art. 8 ust. 11 systemu ubezpieczeń społecznych za osobę współpracującą uważa się małżonka, dzieci własne, dzieci drugiego małżonka i dzieci przysposobione, rodziców, macochę i ojczyma oraz osoby przysposabiające, jeżeli pozostają z nimi we wspólnym gospodarstwie domowym i współpracują przy prowadzeniu tej działalności lub wykonywaniu umowy agencyjnej lub umowy zlecenia. Wówczas osoby takie nie będą traktowane, jako pracownicy. Wspólnik spółki powinien złożyć do ZUS formularz ZUS/ZUA od dnia rozpoczęcia działalności, aby zgłosić do ubezpieczenia osobę współpracującą. Należy pamiętać, iż za współpracę przy prowadzeniu działalności gospodarczej powodującą obowiązek ubezpieczeń: emerytalnego i rentowych uznać można tylko taką pomoc udzieloną przedsiębiorcy przez jego małżonka, która ma charakter stały i bez której stanowiące majątek wspólny małżonków dochody z tej działalności nie osiągałyby takiego pułapu, jaki zapewnia współdziałanie przy tym przedsięwzięciu (wyrok SA w Gdańsku, sygn. akt: III AUa 445/12). Jeżeli wspólnik zgłasza do ubezpieczenia osobę współpracującą, będzie zobowiązany do przekazania raportu ZUS/RCA z rozliczonymi przez siebie składkami oraz składkami za osobę współpracującą. Następnie zobowiązany jest do dołączenia raportu do deklaracji rozliczeniowej. --- Autorka jest Aplikantem Radcowskim

Stowarzyszenie Wsparcia Obywatelskiego
12 200 24 43